Mια ολοκληρωμένη αντιπρόταση - συμβολή στο διάλογο για την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση της ανώτατης εκπαίδευσης παρουσίασε ο καθηγητής του ΕΜΠ Λευτέρης Παπαγιαννάκης, μιλώντας στην πρώτη εκδήλωση που διοργάνωσε ο Όμιλος Προβληματισμού Αριστερά Σήμερα(ΑΡΣΗ), τη Δευτέρα το απόγευμα, στο ασφυκτικά γεμάτο αμφιθέατρο του Καποδιστριακού Πανεπιστημίου.

Φιλοδοξία του Ομίλου είναι να συνεχιστεί ο διάλογος πάνω στο σχέδιο του Λ. Παπαγιαννάκη μέσα από τις ιστοσελίδες www.arsh.gr και www.aristerasimera.gr.

Την πρόταση Παπαγιαννάκη σχολίασαν αμέσως μετά οι καθηγητές Αρ. Μπαλτάς, Λ. Λουλούδης, Β. Κιντή, Δ. Λουκάς, Χ. Τσούκας και Η. Σιμόπουλος. Την εκδήλωση συντόνισε ο Δ. Κυρτάτας.

Ο Λ. Παπαγιαννάκης παρουσιάζοντας τις γενικές αρχές του σχεδίου του, πρότεινε την ίδρυση υπουργείου Παιδείας και Έρευνας, την προσαρμογή και ένταξη των ΤΕΙ στο πανεπιστημιακό σύστημα, τη θέσπιση ενιαίου καθεστώτος για τους ερευνητικούς φορείς, την κατοχύρωση των ακαδημαϊκών ελευθεριών, καθώς επίσης και την αξιολόγηση των πανεπιστημίων. Αναφορικά με το θέμα της ίδρυσης μη κρατικών πανεπιστημίων, ο Λ. Παπαγιαννάκης σημειώνει στο κείμενό του: "Η ανυπόφορη φιλολογία για τη δήθεν αναγκαιότητα άλλων, εξωτερικών ή παράλληλων, τελικά ιδιωτικών λύσεων αποτελεί ανιστόρητη και υποκριτική υπεκφυγή από το μείζον ιστορικό και πολιτικό ζήτημα που είναι και θα παραμείνει ο εκσυγχρονισμός και η αναβάθμιση του δημόσιου συστήματος ανώτατης εκπαίδευσης και έρευνας".

Αναλυτικότερα, προτείνεται κάθε 4 χρόνια όλα τα ΑΕΙ και τα Ανώτατα Ερευνητικά Κέντρα (ΑΕΚ) να συντάσσουν -με τη συμμετοχή όλων των εμπλεκομένων- εκθέσεις αυτοαξιολόγησης για τη γενική πορεία του Ιδρύματος, αλλά και για το εκπαιδευτικό ή και ερευνητικό του κέντρο. Στη συνέχεια θα ακολουθεί εξωτερική αξιολόγηση από 5μελή επιτροπή διακεκριμένων επιστημόνων που υπηρετούν σε ΑΕΙ και ΑΕΚ της χώρας ή σε ισότιμα ιδρύματα του εξωτερικού.

Προτείνεται η ίδρυση υπουργείου Παιδείας και Έρευνας (ΥΠΕ), στο οποίο Θα υπάγονται όλα τα ΑΕΙ και τα Ανώτατα Ερευνητικά Κέντρα, τα οποία θα λειτουργούν με το ίδιο θεσμικό καθεστώς. Καθώς επίσης και η ίδρυση Εθνικού Συμβουλίου Ανώτατης Εκπαίδευσης και Έρευνας(ΕΣΑΕΕ) για την καλύτερη οργάνωση της συστηματικής διαβούλευσης των ιδρυμάτων με την πολιτική ηγεσία του ΥΠΕ. Για τα ΤΕΙ, ο Λ. Παπαγιαννάκης προτείνει την ένταξή τους στο πανεπιστημιακό σύστημα. Σύμφωνα με την πρόταση, κάθε ΤΕΙ υποχρεούται να συμβληθεί με ένα ΤΕΙ, κατά προτίμηση της ίδιας γεωγραφικής περιφέρειας. Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι η κατάργηση, κατάτμηση, συνένωση, απορρόφηση των Τμημάτων του λειτουργούντος ΤΕΙ, στο πλαίσιο ενός νέου αυτοτελούς ΑΕΙ ή του ήδη λειτουργούντος περιφερειακού ΑΕΙ ή άλλου ΑΕΙ της χώρας. Η προγραμματική συμφωνία θα εποπτεύεται από Επιτροπή Ανασυγκρότησης, η οποία θα ορίζεται από το ΥΠΕ, έπειτα από εισήγηση του ΕΣΑΕΕ.

Σχετικά με τα θέματα της έρευνας, προτείνεται η λειτουργία υπό ενιαίο θεσμικό πλαίσιο των Ανώτατων Ερευνητικών Κέντρων (ΑΕΚ), με στόχο τη δημιουργία εξειδικευμένων και ανταγωνιστών ερευνητικών κέντρων. Τα ΑΕΚ θα προκύψουν με την ανασύνταξη των ερευνητικών δυνάμεων της χώρων και την κατάργηση όλων των στεγανών μεταξύ ΑΕΙ και ΑΕΚ.

Για την κατοχύρωση των ακαδημαϊκών ελευθεριών, στην πρόταση του Λ. Παπαγιαννάκη σημειώνεται ότι κατοχυρώνεται πλήρως το ακαδημαϊκό άσυλο σε όλους τους χώρους των ΑΕΙ. Τα σχόλια Αμέσως μετά την παρουσίαση της πρότασης, το λόγο πήραν οι καθηγητές που κάθονταν στο πάνελ, προκειμένου να σχολιάσουν τα όσα είπε ο Λ. Παπαγιαννάκης. Ο Αριστείδης Μπαλτάς σημείωσε ότι "με εξαίρεση το θέμα των ΤΕΙ, σε ελάχιστα θα διαφωνούσα με όσα αναφέρονται στην πρόταση". Πρόσθεσε, όμως, ότι στην παρούσα φάση "παίζεται πολιτικά η μεταρρύθμιση που προτείνει η κ. Γιαννάκου, επί της οποίας, η πρόταση Παπαγιαννάκη δεν τοποθετείται". Ο Λεωνίδας Λουλούδης υπογράμμισε ότι το εγχείρημα της αντιπρότασης αποτελεί ένα συνολικό σχέδιο εξόδου από την κρίση, ενώ με εξαίρεση το θέμα των ΤΕΙ, συμφώνησε με τις περισσότερες από τις βασικές προτάσεις του Λ. Παπαγιαννάκη. Ο κ. Λουλούδης χαρακτήρισε αναγκαίες και ορθές τις περισσότερες από τις ρυθμίσεις που προτείνει η κ. Γιαννάκου.

Η Βάσω Κιντή χαρακτήρισε την πρόταση του Λ. Παπαγιαννάκη "εξαιρετική βάση για τη συζήτηση", λέγοντας, μάλιστα, ότι το κείμενό του ξεφεύγει από τη συνθηματολογία και συζητά επί της ουσίας τα ανοιχτά θέματα της εκπαίδευσης.

Ο Ηρακλής Σιμόπουλος, από το χώρο των ΤΕΙ, στάθηκε στην πρόταση για την ένταξή τους στα ΑΕΙ, λέγοντας ότι "συμφωνώ απολύτως με τη συντεταγμένη ένταξή τους στο πνεύμα των ΑΕΙ".

Ο ερευνητής Δημήτρης Λουκάς χαρακτήρισε το κείμενο σημαντική συμβολή στη συζήτηση, υπογραμμίζοντας ότι "η συνολική αξιολόγηση για τα ΑΕΙ και ΤΕΙ, αποτελεί θετικότατα βήμα".

Ο Χαρίδημος Τσούκας (του ιδιωτικού ALBA) σημείωσε ότι συμφωνεί με το Θέμα της αξιολόγησης, ωστόσο πρόσθεσε ότι διαφωνεί με το θέμα των ΤΕΙ, ζήτησε την κατάργηση του ασύλου, ενώ χαρακτήρισε αμφίσημες τις θέσεις του κειμένου για το ζήτημα των ιδιωτικών ΑΕΙ.

Σημαντικές παρουσίες

To αμφιθέατρο ήταν ασφυκτικά γεμάτο από ανθρώπους της πανεπιστημιακής κοινότητας, αλλά και πολιτικά στελέχη. Ανάμεσά τους, οι Μιχάλης Παπαγιαννάκης, Δ. Μαρωνίτης, Αγ. Ελεφάντης, Γ. Μπαλάφας, Μ. Σαμπατακάκης, Χρ. Τρικαλινός, Γ. Βούλγαρης, Γ. Καλογήρου, Στ. Λειβαδάς, Σ. Αναγνωστοπούλου, Ν. Κοτταρίδης, Χρ. Ιορδάνογλου, Δ. Σερεμέτης, Β. Κάλφας, Π.-Λ. Ρυλμόν, Β. Καρδάσης, Β. Κοτούλας, Δ. Μυλωνάκης, Μ. Ριγινός, Ηλ. Κούβελας, Μ. Ρεπούση, Γ. Καρράς, Δ. Παπαδημητρόπουλος, Χρ. Αγριαντώνη, Σ. Τσιτήλου, Δ. Λάλας, Κ. Βουρνάς, Φ. Αλικαρίδης, Β. Μπιτσώρης, Ν. Μαραβέγιας, Λ. Λαμπριανίδης.